TIJORAT BANKLARIDA KREDIT PORTFELI OʻSISHI VA MUAMMOLI KREDITLAR DINAMIKASINING BANK DARAJASIDAGI OMILLARI: GAROV PORTFELINI BOSHQARISH NUQTAI NAZARIDAN TAHLIL
Ключевые слова
kredit portfeli, muammoli kreditlar, kredit oʻsishi, garov portfeli, kreditlarning yetilishi, regressiya tahlili, tijorat banklari.
Аннотация
Maqolada Oʻzbekiston tijorat banklarida kredit portfelining oʻsish
surʼatlari, likvidlik tuzilmasi va mulkchilik shakli muammoli kreditlar (NPL) ulushiga qanday
taʼsir koʻrsatishi bank darajasidagi maʼlumotlar asosida tadqiq etilgan. Markaziy bankning 2022
2026-yillar 1-yanvar holatiga statistik maʼlumotlari boʻyicha bank tizimi kreditlarining 94 foizini
qamrab oluvchi 23 ta bank tanlanmasida eng kichik kvadratlar usuli bilan regressiya modeli
baholangan. Natijalar kredit portfelining ikki yil oldingi jadal oʻsishi joriy NPL ulushini statistik
ahamiyatli darajada oshirishini (kreditlarning «yetilish» samarasi), muammoli kreditlarning
yuqori inersiyaga egaligini koʻrsatdi. Shu bilan birga, oʻsish samarasi asosan yillik oʻsishi 50
foizdan yuqori boʻlgan banklarda namoyon boʻlishi aniqlangan. Oʻzsanoatqurilishbank,
Kapitalbank, «Ipak yoʻli» va TBC banklari misolida garov portfelini boshqarishni oʻsish
surʼatiga bogʻlangan holda takomillashtirish boʻyicha takliflar berilgan.